سرپرسى سايكس ( مترجم : سيد محمد تقى فخر داعى گيلانى )
621
تاريخ ايران ( فارسى )
يعنى مداين در اثر دفاع ممتد طولانى و دليرانهء خود در كوت العماره لشكر انبوه ترك را مشغول نگاه داشت . تا قبل از سقوط كوت تركها به خوبى ميتوانستند شديدا بايران حمله ببرند ، ولى اتفاق اينطور افتاد كه آنها قسمت اعظم وقتشان را صرف نقطهء مزبور نمايند و وقتى به خود آمدند كه موقع از دست رفته و وسائل موفقيت را به روى خود مسدود ديدند . وقتىكه سرجان نيكسون فرماندهى نيرو را كه دو لشكر بود به عهده گرفت ترتيب جبهه اينطور بود كه او با يك دسته سپاه خود كه مركز آن بصره بود از جلو به سمت شمال غربى با دشمن كه بغداد را مركز قرار داده بود مقابل بوده است و يك گروهانى هم در اهواز طرف راست و دستهء ديگرى در نخيله طرف چپ قرار گرفته بودند . نيكسون چنين فرمان داد كه اصل جنگ از اهواز شروع شود و لذا لشگر 12 تحت رياست سرلشكر سرجرج - گورينج « 1 » گرد آمده و دشمن را متدرجا طرف عماره كه قواى امدادى ترك در آنجا جمع بودند عقب نشانيدند . جنگهائى كه در اين ميانه شد در نهايت شدت و سختى بود . رودخانهء كرخه هم كه در آن موسم دويست و پنجاه يا رد پهنا داشت و علاوه بر عمق زياد جريان آبش در نهايت درجهء سرعت بود داخل در منطقهء جنگ بوده است . گورينج لازم ديد كه به مهم قبيلهء بنى طرف كه دشمن بود بهپردازد . اين بود كه بدوا به طرف ساحل رودخانه روانه شد و مواضع مهم آنها را به كلى منهدم ساخت . نتايج عمومى اين اقدامات كه عبارت بود از يك سلسله عمليات نظامى سخت برعليه تركها و بدين وسيله جلوگيرى و بازداشتن آنها از اينكه متوجه مراكز شده و قواى امدادى بدان سمت بفرستند خيلى عالى و قابل توجه بوده است . دشمن از ورود و حمله به خاك ايران بازداشته شده و هنگاميكه آنها به طرف عماره عقب نشستند محل مزبور كه از مدتى پيش دست سرلشكر تونشند بوده - است عدهء زيادى از آنان اسير يا به كلى متفرق و پراكنده شدند . عشائر محلى كه دشمن بودند سر باطاعت فروآوردند . لولههاى نفت ترميم شده و مقدار استخراج نفت كماكان شروع گرديد .
--> ( 1 ) - Sir George Gorringe